راهنمای خودمراقبتی در بحرانهای هستهای و پرتوی
بعد از حادثه چه کنیم؟
- اگر دستور تخلیه صادر شد، طبق توصیههای رسمی منطقه را ترک کنید.
- تا قبل از اعلام تخلیه، همان جایی که هستید بمانید.
- پس از دستور تخلیه، فقط به مرکز پذیرش تعیینشده بروید تا غربالگری آلودگی پرتوزا انجام شود.
- اگر در معرض تشعشع قرار گرفتهاید، حتماً به پزشک مراجعه کرده و آزمایشهای لازم را انجام دهید.
قرص یدید پتاسیم؛ چه کسانی باید مصرف کنند؟
- ید رادیواکتیو فقط در راکتور هستهای تولید میشود. در حوادث مراکز غنیسازی، مصرف این قرص توصیه نمیشود.
- افرادی که باید قرص را مصرف کنند:
- ✅ کودکان
- ✅ افراد زیر ۴۰ سال
- ✅ مادران باردار یا شیرده
توجه: این قرص فقط از تیروئید محافظت میکند، نه سایر قسمتهای بدن.
در شرایط بحرانی، بیشتر مراقب این افراد باشید
- کودکان
- مادران باردار
- افراد ناتوان
- سالمندان
راهنمای گامبهگام در مواجهه با تهدید یا حمله هستهای
۱) اگر تهدید به حمله هستهای اعلام شد
- فقط از منابع رسمی و معتبر اطلاعات بگیرید.
- یک کیف اضطراری شامل آب، غذای خشک، چراغ قوه، مدارک مهم و داروهای ضروری در خانه آماده داشته باشید.
۲) اگر حمله به بخشهای غیرهستهای تأسیسات انجام شد
- پیگیر اخبار و هشدارهای رسمی باشید.
- بدون دستور مسئولان، اقدامی نکنید.
۳) اگر به تأسیسات هستهای حمله شد و احتمال انتشار محدود مواد رادیواکتیو وجود دارد
- فوراً وارد نزدیکترین ساختمان یا منزل شوید.
- همه درها و پنجرهها را ببندید.
- به دستورالعملهای رسمی گوش دهید و دقیقاً عمل کنید.
۴) اگر مواد رادیواکتیو به بیرون از محوطه منتشر شد (مرحله بحرانی)
اگر در فضای باز هستید:
- فوراً وارد نزدیکترین ساختمان شوید.
- قبل از ورود، لباس بیرونی خود را درآورده و در بیرون بگذارید (کفشها را هم خارج کنید).
- این کار از ورود آلودگی به داخل ساختمان جلوگیری میکند.
بعد از ورود به ساختمان:
- دوش بگیرید؛ بدن را با آب و صابون بشویید. درآوردن لباس بهتنهایی تا ۹۰٪ آلودگی را کاهش میدهد.
- اگر دوش در دسترس نیست، دست، صورت و نواحی بدون پوشش بدن را در سینک یا زیر شیر آب بشویید.
- اگر به آب لولهکشی دسترسی ندارید، از دستمال مرطوب، پارچه تمیز مرطوب یا حوله کاغذی خیس برای پاک کردن بدن استفاده کنید.
خاموش کردن وسایل:
- فنها، تهویهها و سیستمهای گرمایشی که هوا را از بیرون میآورند را خاموش کنید.
- تمام پنجرهها، درها و دریچه دودکش را ببندید.
- برای محکمکاری، درز در و پنجره را با نوار چسب و پلاستیک ببندید.
اگر نمیتوانید سریعاً به ساختمان برسید:
- دهان و بینی خود را با ماسک، پارچه یا حوله بپوشانید.
اگر داخل ماشین هستید:
- سریعاً از ماشین خارج شده و وارد یک ساختمان شوید. خودروها در برابر مواد پرتوزا حفاظت کافی ندارند.
کجای ساختمان امنتر است؟
- به زیرزمین یا مرکز ساختمان (دور از دیوارهای بیرونی) بروید.
نکته پایانی
در شرایط بحرانی، خونسردی، آگاهی و اقدام سریع اما هوشمندانه، جان شما و اطرافیانتان را نجات میدهد. اطلاعات را فقط از منابع رسمی دنبال کنید و آرامش خود را حفظ کنید.
آمادگی قبلی و تصمیمگیری درست در دقایق اول بحران، مهمترین عامل کاهش آسیب است.